„Nie zna\u0107 Pisma, to nie zna\u0107 Chrystusa” – te s\u0142owa \u015bw. Hieronima mog\u0105 kr\u00f3tko okre\u015bli\u0107 znaczenie, jakie posiada Biblia i kt\u00f3re winno nadal jej przys\u0142ugiwa\u0107 w Ko\u015bciele katolickim. Ojcowie Ko\u015bcio\u0142a nazywali Pismo \u015bwi\u0119te, biblia lub grammata, co znaczy po prostu „Ksi\u0119ga” lub „Pisma”; ju\u017c samo to okre\u015blenie wyra\u017ca\u0142o tak wielki szacunek, \u017ce niepotrzebne by\u0142o dalsze precyzowanie. Pismo \u015bwi\u0119te nale\u017cy zatem rozumie\u0107 jako Ksi\u0119g\u0119 Ko\u015bcio\u0142a, jako zbi\u00f3r tych Pism, kt\u00f3re na podstawie rzeczywistego i pierwotnego consensus fidelium s\u0105 uwa\u017cane za \u015bwi\u0119te.
Jak wiemy, Biblia nie spad\u0142a z nieba. Jest ona spisan\u0105 pami\u0119ci\u0105 Ludu Izraela, jego do\u015bwiadczenia wiary, a tak\u017ce jego trudno\u015bci i k\u0142opot\u00f3w historycznych. B\u0119d\u0105c S\u0142owem Boga, Pismo \u015bw. jest r\u00f3wnocze\u015bnie histori\u0105 konkretnego ludu, owocem jego kultury i wyrazem w\u0119drowania przez wieki. I dlatego jednym z podstawowych zada\u0144, jakie narzuca si\u0119 ka\u017cdemu czytelnikowi po otwarciu Pisma, jest d\u0105\u017cenie do w\u0142a\u015bciwego usytuowania si\u0119 w jego czsie i przestrzeni. Je\u017celi jest nim cz\u0142owiek wierz\u0105cy, to jego zbli\u017cenie do Bibli jako S\u0142owa Bo\u017cego mo\u017ce w nim wzbudzi\u0107 wra\u017cenie pewnego niepokoju, b\u0105d\u017a te\u017c pustki duchowej, albowiem bardzo szybko b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 dostrzec pewne ograniczenia, luki, braki religijne i naukowe, jakie teks biblijny przedstawia, gdy si\u0119 go czyta tylko z perspektywy kulturowej.
Wieli ludzi, kt\u00f3rzy zabrali sie do czytania Pisma \u015bwi\u0119tego, prze\u017cy\u0142o swoiste rozczarowanie: po kr\u00f3tkiej fascynacji niekt\u00f3rymi tekstami lub osobami napotykali r\u00f3\u017cnorakie trudno\u015bci, kt\u00f3re ich zniech\u0119ci\u0142y do dalszej lektury. Od\u0142o\u017cyli wi\u0119c Ksi\u0119g\u0119, kt\u00f3ra – paradoksalnie – zamiast ich budowa\u0107, nierzadko ich gorszy. Jest to zjawisko zrozumia\u0142e i uzasadnione. Lektura Pisma \u015bw. nie jest bowiem spraw\u0105 \u0142atw\u0105. \u015awiadczy o tym nawet sama Biblia. Gdy np. Jezus uczy\u0142, i\u017c trzeba b\u0119dzie spo\u017cywa\u0107 Jego Cia\u0142o i Krew, wielu s\u0142uchaczy odesz\u0142o. „A spo\u015br\u00f3d Jego uczni\u00f3w, kt\u00f3rzy to s\u0142yszeli wielu m\u00f3wi\u0142o: Trudna jest ta mowa. Kt\u00f3\u017c jej mo\u017ce s\u0142ucha\u0107? Jezus jednak \u015bwiadom tego, \u017ce uczniowie Jego na to szemrali, rzek\u0142a do nich: To was gorszy?” (J 6,60n).
Czytamy zwykle teksty biblijne zbyt powa\u017cnie, traktuj\u0105c je jako zamkni\u0119te, systematyczne wypowiedzi doktrynalne. Zapominamy natomiast o tym, i\u017c s\u0105 to teksty literackie, a jako takie mog\u0105 tak\u017ce zawiera\u0107 elementy humoru i ironii.
Jak\u017ce bowiem bra\u0107 powa\u017cnie s\u0142owa boga po grzechu pierwszych ludzi: „Oto cz\u0142owiek sta\u0142 si\u0119 jak My: zna dobro i z\u0142o; niechaj teraz nie wyci\u0105gnie przypadkiem r\u0119ki, aby zerwa\u0107 tak\u017ce owoc z drzewa \u017cycia, zje\u015b\u0107 go i \u017cy\u0107 na wieki” (Rdz 3,22). Nie jest to przecie\u017c mo\u017cliwe, skoro wcze\u015bniej B\u00f3g mu powiedzia\u0142, i\u017c czeka go \u015bmier\u0107 (3,19). Jest to zatem ironia z zuchwa\u0142ego cz\u0142owieka, a zarazem bezpo\u015bredni pow\u00f3d wydalenia go z ogrodu Eden.
Zjawisko ironii i humoru jest jednym z wielu fenomen\u00f3w literackich. Przytoczyli\u015bmy je tutaj dlatego, \u017ce jest ono dla przeci\u0119tnego czytelnika biblii wr\u0119cz nieprawdopodobne i szokuj\u0105ce. Musimy zatem nauczy\u0107 si\u0119 traktowa\u0107 j\u0105 jako zbi\u00f3r wspania\u0142ych tekst\u00f3w literackich, kt\u00f3rych autorzy pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 wszelkimi mozliwymi figurami stylistycznymi. Winni\u015bmy pozwoli\u0107 urzec si\u0119 pi\u0119knem Biblii, to tak\u017ce przez nie przemawia B\u00f3g i przyci\u0105ga nas do Siebie.<\/p>\n\n\n\n
SPIS TRE\u015aCI<\/strong><\/p>\n\n\n\n